Ẩn Chính · lá số 0
Ý nghĩa lá Chàng Khờ (The Fool) tarot: xuôi, ngược, tình cảm, công việc
Đọc nhanh
Tóm tắt
Chàng Khờ là lá của người mới bắt đầu: một bước chân sát mép vách đá, chiếc túi nhỏ trên vai, bông hồng trắng trong tay.
Nhiều người sợ lá này chê mình dại hay xúi mình liều. Thật ra nó gọi tên sự nhẹ gánh và tò mò khi mình chưa biết hết mà vẫn muốn thử. Bạn đang muốn bắt đầu điều gì mà chưa cần giỏi ngay?
Đọc nhanh
Hình ảnh và biểu tượng
Một người trẻ bước đi ngay trên mép vách đá, mặt ngẩng lên trời, tay trái cầm một bông hồng trắng, vai đeo chiếc túi nhỏ buộc ở đầu cây gậy.
Một chú chó trắng nhảy bên chân như muốn gọi lại. Sau lưng là mặt trời nhạt màu và dãy núi phủ tuyết. Bức vẽ giữ đúng khoảnh khắc ngay trước bước chân kế tiếp.
- 1
Mép vách đá dưới chân
Waite tả người trẻ dừng ở mép vực giữa những đỉnh cao của thế gian, và theo ông bờ vực ấy không gây sợ hãi, như thể có các thiên thần chờ đỡ lấy anh nếu anh nhảy xuống. Chỗ hiểm trên tranh được nhìn bằng con mắt tin cậy chứ không phải lo âu.1
- 2
Gương mặt ngẩng lên trời
Theo Waite, anh ngắm khoảng xanh phía trước, nhìn vào bầu trời rộng hơn là cảnh vật bên dưới; gương mặt anh đầy trí tuệ và mơ ước đang chờ đợi. Cái nhìn hướng lên nói về điều anh đang mong, không phải điều anh có thể rơi vào.1
- 3
Chú chó trắng nhảy bên chân
Waite ghi rằng dáng đi hăm hở của người trẻ vẫn lộ rõ dù anh đang đứng yên ở khoảnh khắc này, và chú chó của anh vẫn đang nhảy. Bức tranh giữ một chuyển động đang tạm ngừng chứ không phải một người đã dừng hẳn.1
- 4
Bông hồng trắng và chiếc túi treo trên gậy
Ông tả một tay anh cầm bông hồng, tay kia cầm một cây gậy quý, từ đó rủ xuống qua vai phải một chiếc túi thêu tinh xảo. Những gì anh mang theo đều nhẹ và đẹp, đủ cho một người đi xa.1
- 5
Mặt trời nhạt màu sau lưng
Theo Waite, mặt trời chiếu từ phía sau biết anh đến từ đâu, đang đi về đâu và trở về bằng một con đường khác sau nhiều ngày. Người trong tranh không nhìn thấy hết đường đi, nhưng có một ánh sáng phía sau đã biết.2
- 6
Dáng bước nhẹ của người trẻ
Waite tả anh bước nhẹ như thể mặt đất và những ràng buộc của nó không giữ nổi anh; ông gọi anh là một hoàng tử của thế giới khác đang đi qua thế giới này, là tinh thần đi tìm trải nghiệm. Sự nhẹ ở đây là của người chưa bị gánh nặng kinh nghiệm kéo lại.2
Ý nghĩa

Chiều xuôi
- khởi đầu
- tò mò
- nhẹ gánh
- dám thử
Ở chiều xuôi, lá Chàng Khờ nói về khởi đầu, tò mò và nhẹ gánh.
Đọc đầy đủ chiều xuôi
Chàng Khờ mang số 0 và đứng bên ngoài chuỗi đánh số của các lá Ẩn Chính, như một người chưa bước hẳn vào câu chuyện. Ở chiều xuôi, lá bài gợi tới tinh thần của người mới bắt đầu: sẵn lòng thử, chưa mang nặng những gì đã từng xảy ra, nhìn mọi thứ bằng con mắt tò mò. Hình ảnh người đứng sát mép vực không nhằm khen sự liều lĩnh. Nó đặt ra câu hỏi về chỗ cân bằng giữa niềm tin và sự để ý, giữa hành trang cần mang theo và những thứ có thể để lại. Khi lá này xuất hiện, bạn có thể dùng nó như một tấm gương để nhìn vào những điều mình đang muốn bắt đầu mà chưa cần biết trước mọi câu trả lời.
Mặt khuất
Mặt khuất của Chàng Khờ là đi mà không nhìn xuống chân: gọi sự thiếu chuẩn bị là tự do, và để người khác dọn phần còn lại.
Một bước có thể thử
Thử viết ra một điều bạn định làm và một điều nhỏ nhất có thể sai, rồi chuẩn bị đúng một thứ cho điều đó. Chỉ một thứ.

Chiều ngược
- chần chừ
- nôn nóng
- thiếu để ý
- ngại bắt đầu
Ở chiều ngược, lá Chàng Khờ nói về chần chừ, nôn nóng và thiếu để ý.
Đọc đầy đủ chiều ngược
Khi Chàng Khờ nằm ngược, tinh thần khởi đầu của lá bài lệch về một trong hai phía. Một phía là sự nôn nóng: lao vào điều mới chỉ vì đã chán điều cũ, bỏ qua những chi tiết mà một chút chú ý đã đủ để thấy. Phía còn lại là sự chần chừ: đứng mãi ở mép vách đá, chờ đến khi mọi thứ thật chắc chắn rồi mới bước, và vì thế chưa bao giờ bước. Chiều ngược ở đây không mang nghĩa xui rủi. Nó mời bạn xem mình đang nghiêng về phía nào, và phần tò mò ban đầu có còn nằm đâu đó bên dưới lớp lo lắng hay vội vã hay không.
Mặt khuất
Ở chiều ngược, Chàng Khờ thường là bước chân bị giữ lại trong đầu: bạn đã đi hết đoạn đường ấy bằng tưởng tượng và chưa rời khỏi chỗ đang đứng.
Một bước có thể thử
Thử làm bước nhỏ nhất của điều bạn đang trù trừ, nhỏ đến mức không cần quyết định gì: mở một tệp, nhắn một câu, đi một vòng.
Theo chuyện bạn hỏi
Trong đời sống
Trong tình cảm
Trong tình cảm, Chàng Khờ xuôi thường là lúc mới quen, mới để ý ai, hay muốn mở lại lòng sau một quãng khép.
Đọc thêm
Chiều xuôi
Lá nói về sự nhẹ nhõm và tò mò ở phía bạn: dám bắt chuyện, dám hẹn, chưa cần biết chuyện đi tới đâu. Bông hồng trắng là phần thật lòng bạn đem theo. Bạn muốn trao điều gì trước, khi chưa biết người kia đáp lại ra sao?
Chiều ngược
Trong tình cảm, chiều ngược có thể là nhảy vào một mối mới chỉ để quên mối cũ, hoặc đứng ngoài mãi vì sợ lại đau. Cả hai đều chưa phải là bắt đầu thật. Lá hỏi phần tò mò về người kia có còn đó, dưới lớp vội hay lớp sợ. Điều nhỏ nào bạn thật sự muốn biết về họ?
Trong công việc
Trong việc làm, Chàng Khờ xuôi hay chỉ vào một dự án mới, một nghề mới, hay cảm giác mình non nhất phòng.
Đọc thêm
Chiều xuôi
Vị trí ấy có cái lợi: bạn được hỏi những câu người cũ ngại hỏi. Mang theo chiếc túi nhỏ, vài kỹ năng đã có, và cho mình quyền chưa giỏi ngay. Việc nào bạn muốn thử trước?
Chiều ngược
Ở công việc, chiều ngược có thể là một lá đơn xin nghỉ viết vì chán hơn vì muốn, hoặc một ý tưởng nằm trong ngăn kéo quá lâu vì chờ đủ điều kiện. Thử tách hai thứ ra: điều bạn muốn rời, và điều bạn muốn tới. Điều bạn muốn tới trông cụ thể ra sao?
Khi hỏi về tiền bạc
Chuyện tiền nên tính bằng con số thật và lời người có chuyên môn tài chính.
Đọc thêm
Điều Chàng Khờ có thể soi là tâm thế lúc bắt đầu: chiếc túi nhỏ trên vai gợi việc đi với ít, không gợi việc đặt hết vào một ván. Khí, nguyên tố của lá, thường được đọc là ý nghĩ dễ bay, nên hãy ghi ra giấy. Số tiền nào bạn thử được mà giấc ngủ vẫn yên?
Trong gia đình
Trong nhà, lá này có thể là một người vừa rời tổ: con đi học xa, em ra ở riêng, hay chính bạn muốn thử sống khác nếp cũ.
Đọc thêm
Chiều xuôi
Chú chó trắng bên chân như người thân đang gọi với theo. Bạn có thể vừa đi vừa quay lại nói một câu cho họ yên. Câu ấy là gì?
Chiều ngược
Trong gia đình, chiều ngược hay là một quyết định rời đi hoặc đổi nếp bị treo lại vì sợ người nhà buồn, hoặc một lần bỏ đi trong giận dỗi. Có thể kể cho một người thân về điều bạn định làm, trước khi làm. Bạn chọn kể với ai?
Khi hỏi về sức khoẻ
Câu hỏi về cơ thể nên dành cho bác sĩ, người nhìn được điều lá bài không nhìn được.
Đọc thêm
Điều Chàng Khờ gợi để ngẫm nằm ở thói quen của người đang hào hứng: ngủ ít, bỏ bữa, nghĩ mình còn trẻ nên bỏ qua dấu hiệu nhỏ. Chú chó bên chân người trên tranh là lời nhắc dừng một nhịp. Dấu hiệu nào cơ thể đang nhắc mà bạn chưa nghe?
Theo chuyện bạn hỏiCách bạn đang nhìn người ấy
Tarot ở đây không đoán ý người khác; nó soi lại góc nhìn của bạn.
Chiều xuôi
Lúc Chàng Khờ lên trong câu hỏi về người ấy, họ có thể đang hiện ra trong mắt bạn như một khởi đầu mới, nhẹ nhõm, chưa dính gì tới chuyện cũ. Cũng có thể bạn thấy họ như người đi sát mép vách mà không ngoảnh lại, vừa cuốn bạn vừa làm bạn lo. Cái nhìn ấy kể về phần bạn đang muốn được nhẹ gánh, hơn là về họ. Bước nhỏ nào bạn có thể tự bước, thay vì chờ họ gọi?
Chiều ngược
Chiều ngược có thể cho thấy bạn đang nhìn người ấy như kẻ vội vàng, nhảy vào rồi nhảy ra, hoặc như người đứng mãi ở mép vách mà không dám bước về phía bạn. Hai hình ấy nói về nhịp bạn mong ở mối quan hệ này nhiều hơn về nhịp của họ. Nhịp nào là của bạn, và bạn muốn nói ra điều đó thế nào?
Theo chuyện bạn hỏiNếu bạn đang cân nhắc có hay không
Lá bài không trả lời có hay không, nhưng nếu bạn đang cân nhắc, lá Chàng Khờ xuôi nghiêng về có, còn chiều ngược nghiêng về có nếu bạn hỏi có nên bước nhỏ sau khi chờ lâu, về không nếu bạn hỏi có nên lao ngay vì chán.
Chiều xuôiNghiêng về có
Vì sao: Chàng Khờ xuôi giữ đúng khoảnh khắc trước bước chân kế tiếp, túi nhẹ, mặt ngẩng cao. Nếu bạn hỏi có nên bắt đầu hay thử một điều mới, lá nghiêng về có: có với việc thử, chưa phải có với toàn bộ kết quả.
Điều để ngẫm: Bước nhỏ nhất vẫn đáng gọi là bắt đầu trông ra sao?
Chiều ngượcNghiêng theo câu hỏi
Vì sao: Chiều ngược lệch về một trong hai phía: nếu bạn hỏi có nên lao ngay vì chán điều cũ, lá nghiêng về không; nếu bạn hỏi có nên bước nhỏ sau khi chờ lâu, lá nghiêng về có.
Điều để ngẫm: Cơn chán hay sự tò mò đang kéo bạn mạnh hơn?
Đây là chiều nghiêng để suy ngẫm, không phải câu trả lời.
Khi rút bàiTrong trải bài
Cùng một lá đổi giọng theo vị trí trong trải bài; dưới đây là cách lá Chàng Khờ thường được đọc ở từng vị trí hay gặp.
Điều phía sau
- Xuôi
- Đằng sau chuyện này có thể là một lần bạn bắt đầu rất nhẹ, không tính toán nhiều, và lần ấy để lại một niềm tin hay một vết xước. Cách bạn bước hôm nay vẫn mang dấu của lần đó. Bạn muốn giữ lại gì từ người mới năm ấy?
- Ngược
- Đằng sau có thể là một lần bạn nhảy quá vội và trả giá, hoặc một lần bỏ lỡ vì chờ quá lâu. Lần ấy dạy bạn thận trọng, nhưng có thể lấy bớt phần tò mò. Phần nào đáng lấy lại?
Điều đang diễn ra
Điều đang vướng
- Xuôi
- Điều đang vướng có thể là chính sự nhẹ gánh: háo hức đến mức quên nhìn xuống chân, như gương mặt ngẩng lên trời trên tranh. Phần bạn làm được là nhìn chú chó đang nhảy bên chân một lần, rồi vẫn đi. Chi tiết nhỏ nào bạn lướt qua?
- Ngược
- Vật cản có thể là ý muốn mọi thứ phải chắc rồi mới bước, hoặc ngược lại, cơn chán khiến bạn vội. Cả hai đều che mất chú chó trắng đang nhắc bên chân. Lời nhắc nào bạn đã bỏ ngoài tai?
Hướng có thể mở ra
- Xuôi
- Giữ cách đi này, phía trước thường là một khởi đầu thật, với vài vấp váp của người mới và nhiều điều học được. Hướng mở ra rộng vì bạn chưa đóng khung nó. Bạn muốn gói gì vào chiếc túi nhỏ trước khi bước?
- Ngược
- Theo đà này, khởi đầu dễ bị bỏ lỡ: hoặc lao đi rồi quay về, hoặc đứng ở mép vách thêm một mùa nữa. Hướng mở ra tùy vào bước nhỏ nào bạn chịu thử trong tuần này.
Việc có thể thử
- Xuôi
- Thử viết ra một điều bạn định làm và một điều nhỏ nhất có thể sai, rồi chuẩn bị đúng một thứ cho điều đó. Chỉ một thứ.
- Ngược
- Thử làm bước nhỏ nhất của điều bạn đang trù trừ, nhỏ đến mức không cần quyết định gì: mở một tệp, nhắn một câu, đi một vòng.
Khi rút bài3 dấu hiệu lá này đang nói về bạn
Lá Chàng Khờ có thể đang nói về bạn nếu bạn nhận ra mình trong vài điều dưới đây.
Chiều xuôi
Bạn thấy muốn thử một điều mới mà chưa cần ai bảo đảm nó thành, và ý nghĩ ấy quay lại nhiều lần trong ngày.
Một chuyện cũ bỗng nhẹ đi, như chiếc túi nhỏ trên vai người đi đường.
Bạn tò mò nhiều hơn lo, và đang nhìn lên phía trước thay vì ngoái lại.
Chiều ngược
Bạn chán chỗ đang đứng và chỉ muốn lao đi, chưa kịp nhìn xuống chân.
Bạn lập kế hoạch cho một việc mãi mà chưa làm bước đầu tiên.
Một chi tiết nhỏ ai cũng thấy, riêng bạn bỏ qua vì đang vội.
Hiểu sâu hơn
Câu hỏi để ngẫm
Những câu hỏi dưới đây giúp bạn đưa lá Chàng Khờ về chuyện của chính mình.
- Chiều xuôi
Nếu được bắt đầu một việc nhỏ mà không phải làm giỏi ngay từ đầu, bạn muốn chọn việc gì?
- Chiều ngược
Trong việc bạn đang định bắt đầu, điều gì khiến bạn muốn vội, và điều gì khiến bạn muốn chờ?
Hiểu sâu hơnLịch sử và các phiên bản
Lá Chàng Khờ đi qua 2 mốc của lịch sử tarot, từ Tarot de Marseille (khoảng 1760) đến Smith–Waite và Golden Dawn (1909).
khoảng 1760
Tarot de Marseille

Nicolas Conver (Marseille), bản in 1809–1833, khuôn khắc năm 1760. Wikimedia Commons, phạm vi công cộng. Theo Waite, ở dạng cũ của lá, người khờ mang một chiếc túi và đang ngoái đầu nhìn lại, không hay mình đứng sát mép vực.3 Ông ghi rằng trong những hình ấy, một con chó hoặc một con vật khác, có người gọi là hổ, cắn vào từ sau lưng, và người khờ bị đẩy tới chỗ nguy mà không biết; các lời giải thích khác còn cho rằng chiếc túi đựng những điều dại dột và thói xấu của người mang.4 Waite cũng nhắc rằng theo các cách giải thích thông thường, lá chỉ phần xác thịt và đời sống cảm giác, và có thời nó mang tên phụ là nhà giả kim, như một lối châm biếm sự dại dột ở mức cùng cực.5
1909
Smith–Waite và Golden Dawn
Waite ghi rằng lá này còn mang tên Mate hay Kẻ Dại, và trong phần lớn các cách xếp bài nó là lá số không, đứng ngoài dãy đánh số.3 Ông kể rằng Court de Gébelin đặt lá này ở đầu cả dãy, như con số không mà mọi phép đếm phải giả định trước; Waite xem đó là cách xếp đơn giản hơn và cũng hay hơn, nhưng theo ông nó đã bị bỏ khi người ta gán các lá cho chữ cái Hebrew và lúng túng không biết đặt số không vào đâu.3 Ông tả hình cũ của lá: người khờ đeo một chiếc túi, ngoái nhìn qua vai nên không hay mình đang ở mép vực, trong khi một con chó hay một con vật nào đó, có người gọi là hổ, tấn công từ phía sau và cuốn anh tới chỗ nguy mà anh không biết.4 Waite nhắc biến thể của Etteilla vẽ lá thành một anh hề cung đình với mũ, chuông và áo sặc sỡ, và xem đó là biến thể có lý; còn lối giải thích rằng chiếc túi chứa những điều dại dột và thói xấu của người mang thì ông thấy tầm thường và tùy tiện.6 Khi bàn về bộ tranh 1909, Waite viết rằng người trẻ dừng lại ở mép vực giữa những đỉnh cao của thế gian và nhìn ra khoảng xanh phía trước; theo ông, lá gom lại nhiều biểu tượng của các Huyền Nhiệm và đảo ngược những lẫn lộn đã có trước đó.2
Hiểu sâu hơn
Hiểu lầm thường gặp
Một hiểu lầm hay gặp về lá Chàng Khờ, và điều lá thật sự nói.
Hiểu lầm
Hiểu lầm quen thuộc: Chàng Khờ bảo bạn nhắm mắt nhảy, hoặc chê bạn khờ dại.
Thực ra
Trên tranh, chiếc túi vẫn trên vai, bông hồng vẫn trong tay, và chú chó trắng bên chân nhắc rằng có thứ để ý được. Lá nói về việc dám bắt đầu khi chưa biết hết, không về việc bỏ qua mọi thứ. Điều gì bạn đã chuẩn bị đủ mà chưa nhận ra?
Hiểu sâu hơnHỏi đáp
Những câu người ta hay hỏi về lá Chàng Khờ, trả lời ngắn gọn.
Chàng Khờ là có hay không?
Chàng Khờ xuôi nghiêng về có với việc bắt đầu hay thử một điều mới, còn ở chiều ngược lá tách làm hai: không với việc lao đi chỉ vì chán, có với một bước nhỏ sau khi chờ quá lâu. Cái có ấy dành cho việc thử, chưa phải cho kết quả. Đây là chiều nghiêng để suy ngẫm, không phải câu trả lời.
Lá Chàng Khờ có phải chê mình khờ dại không?
Khờ ở đây là chưa biết, không phải kém. Trên tranh, người đi đường vẫn có túi trên vai, bông hồng trong tay và chú chó bên chân: có hành lý, có điều quý và có lời nhắc. Lá gọi tên sự tươi mới của người bắt đầu, thứ người làm lâu năm đôi khi thèm có lại.
Chàng Khờ ngược nghĩa là gì?
Chiều ngược thường là khởi đầu lệch về một phía: nôn nóng lao vào điều mới chỉ vì chán điều cũ và bỏ qua chi tiết dễ thấy, hoặc chần chừ đứng mãi ở mép vách chờ mọi thứ thật chắc rồi mới bước. Lá mời bạn xem mình đang nghiêng về đâu, và phần tò mò ban đầu còn lại bao nhiêu.
Chàng Khờ trong tình cảm nói gì?
Lá thường chỉ vào lúc mới quen, mới thích, hay lúc bạn muốn mở lòng lại sau một quãng khép. Nó không hứa người này là đúng người; nó nói về sự nhẹ nhõm và tò mò ở phía bạn. Bông hồng trắng trên tranh là phần chân thật bạn mang theo khi bắt chuyện.
Vì sao Chàng Khờ mang số 0?
Số 0 đặt Chàng Khờ bên ngoài dãy đánh số của các lá Ẩn Chính, như người chưa bước hẳn vào câu chuyện. Con số ấy không phải là trống rỗng: nó là khoảng trước khi mọi thứ bắt đầu, nên có thể đặt trước lá đầu tiên hay sau lá cuối cùng. Bạn đang ở điểm 0 của chuyện gì?
Khi rút bàiLá hay đi cùng
Lá Chàng Khờ hay được đọc cùng lá Nhà Ảo Thuật.
Chàng Khờ bên cạnh Nhà Ảo Thuật là số 0 đứng trước số I, hai lá mở đầu dãy Ẩn Chính. Chàng Khờ là lòng muốn thử khi trong tay chỉ có chiếc túi nhỏ. Nhà Ảo Thuật, theo đúng tên gọi, là lúc biết dùng những gì mình có. Đặt cạnh nhau, hai lá hỏi: để lòng muốn thử thành việc làm được, bạn cần gọi tên kỹ năng nào trước?
Chàng Khờ và Thế Giới cùng xuất hiện: đầu một vòng và cuối một vòng, đứng cạnh nhau. Cặp này thường gợi ra cảm giác vừa xong một đoạn và vừa chưa biết gì về đoạn tới. Bạn có thể hỏi mình: bạn đang khép lại điều gì, và bạn muốn mở ra điều gì với tay trống?
Lá liên quan
Hiểu sâu hơn
Một điều nên nhớ
Nếu chỉ nhớ một điều về lá Chàng Khờ:
Chàng Khờ nhắc rằng ai cũng từng là người mới. Một bước nhỏ với chiếc túi nhẹ trên vai thường dạy nhiều hơn một kế hoạch hoàn hảo chưa bao giờ được bắt đầu. Bạn muốn bước nhỏ ấy là gì?
Hiểu sâu hơn
Nguồn
Tranh là bộ bài năm 1909 của Pamela Colman Smith, thuộc phạm vi công cộng; dữ kiện và lịch sử trên trang có nguồn ghi dưới đây.
Tranh: Pamela Colman Smith, bộ bài năm 1909, thuộc phạm vi công cộng. Bản quét: Wikimedia Commons.
- The Pictorial Key to the Tarot, A. E. Waite (1911). Phần II, §2, lá 0, trang 152.
- The Pictorial Key to the Tarot, A. E. Waite (1911). Phần II, §2, lá 0, trang 152–155.
- The Pictorial Key to the Tarot, A. E. Waite (1911). Phần I, §2 (Trumps Major), lá 0, trang 29.
- The Pictorial Key to the Tarot, A. E. Waite (1911). Phần I, §2 (Trumps Major), lá 0, trang 29–30.
- The Pictorial Key to the Tarot, A. E. Waite (1911). Phần II, §2, lá 0, trang 155.
- The Pictorial Key to the Tarot, A. E. Waite (1911). Phần I, §2 (Trumps Major), lá 0, trang 30.
Dữ kiện tương ứng (nguyên tố, chiêm tinh, chữ Hebrew): StarTarot, Tarot RWS historical meanings v1.1.0, CC BY 4.0 · CC-BY-4.0 · Trang nguồn





